Ανακοίνωση

Αποδοχή μέσω συμμετοχής: πώς οι πολίτες κάνουν την ενεργειακή μετάβαση να πετύχει

📅 17 Νοεμβρίου 2025

Σύνοψη του 2ου Policy Brief που εκδόθηκε στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού έργου ECOEMPOWER.

Ένα χωριό με 11 δικές του ανεμογεννήτριες

Οι κάτοικοι του Wildpoldsried στη Γερμανία είναι σήμερα ιδιοκτήτες έντεκα ανεμογεννητριών. Το χωριό κατάφερε πλήρη αυτονομία σε ανανεώσιμη ενέργεια, που προέρχεται κατά κύριο λόγο από αιολική ενέργεια (73%) και συμπληρώνεται από φωτοβολταϊκά και βιομάζα.

Η αιολική ενέργεια εξακολουθεί να αντιμετωπίζει αντιδράσεις σε πολλές περιοχές. Το ερώτημα που απαντά το Policy Brief είναι απλό: πώς το κατάφεραν; Η απάντηση δεν ήταν τεχνική, αλλά κοινωνική — η συμμετοχή.

Τι λειτούργησε στην πράξη

  • Πρόσωπα-κλειδιά με ρίζες στην κοινότητα. Ο δήμαρχος και ένας ντόπιος αγρότης ήταν η αφετηρία. Ήταν γνωστοί στους πολίτες, και αυτό δημιούργησε το κλίμα εμπιστοσύνης χωρίς το οποίο τίποτα δεν θα προχωρούσε.
  • Ένα πιλοτικό που φαίνεται. Ο αγρότης κατασκεύασε αρχικά με δικά του έξοδα μια μικρή ανεμογεννήτρια, που λειτούργησε ως ζωντανό παράδειγμα.
  • Επισκέψεις σε υπάρχοντα έργα. Οργανωμένες εκδρομές σε εγκαταστάσεις που ήδη λειτουργούσαν αύξησαν κατακόρυφα το ενδιαφέρον.
  • Κοινό όραμα, γραπτώς. Μέσα από συμμετοχική διαδικασία διατυπώθηκε ένα κοινό όραμα, όπου συζητήθηκαν ανοιχτά οι ανησυχίες και οι φόβοι. Το τελικό κείμενο υιοθετήθηκε από το δημοτικό συμβούλιο.
  • Οικονομική συμμετοχή από την αρχή. Η απόδοση κυμάνθηκε μεταξύ 8% και 10%, ενώ τα κέρδη από τη συμμετοχή του δήμου επενδύθηκαν σε τοπικές υποδομές.

Τι σημαίνει αυτό για μια ελληνική κοινότητα

Το ECOEMPOWER καταλήγει σε τρία συμπεράσματα που μεταφέρονται εύκολα σε κάθε περιοχή:

  • Η κινητοποίηση ξεκινά από όσους έχουν άμεσο ενδιαφέρον και μόνο με τον χρόνο φτάνει στο ευρύτερο κοινό. Είναι λάθος να περιμένει κανείς μαζική ανταπόκριση από την πρώτη ημέρα.
  • Διαφορετικές ομάδες κινητοποιούνται από διαφορετικά κίνητρα: άλλοι από το οικονομικό όφελος, άλλοι από την ανάγκη ενεργειακής αυτονομίας. Ο δίαυλος επικοινωνίας πρέπει να προσαρμόζεται στην ομάδα.
  • Ο μέσος όρος ηλικίας όσων συμμετέχουν ξεπερνά τα 60 έτη. Πρακτικά μέτρα — φύλαξη παιδιών κατά τις συνεδριάσεις, αποζημίωση εθελοντών — ανοίγουν τη συμμετοχή σε νεότερους και σε νοικοκυριά με χαμηλό εισόδημα.

Όπου εμφανίζονται συγκρούσεις, το Policy Brief προτείνει δίκαιη διαμεσολάβηση και σοβαρή αντιμετώπιση των συναισθημάτων που προκύπτουν, με κατάληξη σε συμβιβασμούς που καταγράφονται σε ένα κοινά αποδεκτό κείμενο.

Πού θα το βρείτε

Το πλήρες κείμενο είναι διαθέσιμο στη σελίδα Υλικό ή απευθείας σε μορφή PDF.